ՄԹՆՈԼՈՐՏԱՅԻՆ ՕԴ

ԾԾՄԲԻ և ԱԶՈՏԻ ԵՐԿՕՔՍԻԴՆԵՐԻ ԿՈՆՑԵՆՏՐԱՑԻԱՆԵՐԻ
ԲԱՇԽՎԱԾՈՒԹՅՈՒՆԸ ՕԴՈՒՄ

(ըստ պասիվ նմուշառիչների տվյալների)

   Ըստ բնակավայրերի ծծմբի և ազոտի երկօքսիդների միջին տարեկան կոնցենտրացիաների բաշխվածությունը օդում (ըստ պասիվ նմուշառիչների տվյալների) դիտելու համար ընտրեք Ձեզ հետաքրքրող տարեթիվը և բնակավայրը, որից հետո սեղմեք "Գնալ" կոճակը։  Ամսեկան քարտեզները դիտելու համար ընտրեք տարիների ընտրությունից տարին, ժամանակահատվածի ընտրությունից՝ "ամսական" տողը,  հաջորդ ընտրությունից հետաքրքրող ամիսը, բնակավայրը և սեղմեք "Գնալ" կոճակը։

 

Գնալ

ՄԹՆՈԼՈՐՏԱՅԻՆ ՕԴԻ ՈՐԱԿ

  Ներկայումս Հայաստանի Հանրապետությունում մթնոլորտային օդի աղտոտվածության դիտարկումներն իրականացվում են հիբրիդային դիտացանցի միջոցով: Այն բաղկացած է 16 հիմնական անշարժ՝ ակտիվ նմուշառման և ավտոմատ դիտարկումների դիտակայանից, որտեղ դիտարկումներն իրականացվում են ամենօրյա կտրվածքով և 211 շարժական՝ պասիվ նմուշառման դիտակետից, որտեղ իրականացվում են շաբաթական դիտարկումներ: ՀՀ և միջազգային պահանջների համաձայն անշարժ դիտակայաններում կատարվում է հիմնական աղտոտող նյութերի` ծծմբի երկօքսիդի, ազոտի օքսիդների, ածխածնի մոնօքսիդի, փոշու և գետնամերձ օզոնի (որպես երկրորդային աղտոտիչ) մոնիթորինգ, իսկ շարժական դիտակետերում՝ ծծմբի երկօքսիդի և ազոտի երկօքսիդի մոնիթորինգ: Օդի որակի գնահատումը կատարվում է համաձայն ՀՀ կառավարության 2006 թվականի փետրվարի 2-ի N 160-Ն որոշման:
  Մթնոլորտային օդի աղտոտումը կարող է լինել բնական և մարդածին: Աղտոտման հիմնական պատճառներ կարող են հանդիսանալ՝

  • վառելիքի այրումը (էլեկտրաէներգիայի արտադրություն, տրանսպորտ, արդյունաբերություն և տնային տնտեսություններ),
  • արդյունաբերական արտանետումները, լուծիչների օգտագործումը, օրինակ՝ քիմիական և հանքարդյունաբերության ոլորտում.
  • գյուղատնտեսությունը,
  • թափոնների բաց այրումը,
  • բնական աղբյուրների, ներառյալ հրաբխային ժայթքումների, լեռնային փոշու տարածումը, բույսերից ցնդող օրգանական միացությունների արտանետում¬ները և այլն:

    Մարդու գործունեության հետևանքով մթնոլորտային օդ կարող են արտանետվել տարատեսակ գազեր և տարբեր չափերի մասնիկներ, որոնք իրենց մեջ պարունակում են ծանր մետաղներ:
   Մթնոլորտային օդի որակի դիտարկումներ կատարվում են Երևան, Գյումրի, Վանաձոր, Ալավերդի, Հրազդան, Արարատ, Կապան, Քաջարան, Չարենցավան և Ծաղկաձոր քաղաքներում և Ամբերդի կայանում: Վերը թվարկված բնակավայրերում գործում է 16 ստացիոնար (ակտիվ նմուշառման) դիտակայան, որոնցից 5 ստացիոնար դիտակայանում (Երևան, Ալավերդի քաղաքներում և Ամբերդի կայանում) կատարվում են շուրջօրյա ավտոմատ դիտարկումներ և շարժական (պասիվ նմուշառման) նմուշառման 211 դիտակետ:

 

 

2020թ.

Մայիս
Ապրիլ
1-ին եռամսյակ


2019թ.

4-րդ եռամսյակ
3-րդ եռամսյակ
2-րդ եռամսյակ
1-ին եռամսյակ

 

Մթնոլորտային օդի որակի 2020թ.մայիս ամսվա մոնիթորինգի տվյալները տրված է ստորև.
 

Մայիսի 18-ից 31-ն ընկած ժամանակահատվածում մայիսի 1-ից 17-ի համեմատությամբ Երևան քաղաքում փոշու պարունակությունը աճել է մոտ 3%-ով, Ալավերդում՝ 27%-ով և Ծաղկաձորում՝ 38%-ով: Գյումրում փոշու պարունակությունը նվազել է մոտ 27%-ով, Հրազդանում՝ 24%-ով, Վանաձոր և Արարատ քաղաք¬ներում համապատասխանաբար՝ 1%-ով և   2%: Մայիսին Վանաձոր, Ալավերդի և Արարատ քաղաքներում դիտվել է փոշու միջին ամսական կոնցենտրացիայի գերազանցում համապատասխան ՍԹԿ-ից: Փոշով աղտոտվածություն կարող է առաջանալ արդյունաբերական գործընթացների, տրանսպորտային միջոցների, ճանապարհային փոշու, շինարարության, գյուղատնտեսական և այլ գործողությունների հետևանքով:

Մայիսի 18-ից 31-ն ընկած ժամանակահատվածում մայիսի 1-ից 17-ի համեմատությամբ Երևանում ազոտի երկօքսիդի պարունակությունը աճել է մոտ 3%-ով, Գյումրում՝ 6%-ով, Վանաձորում՝ 20%-ով, Ալավերդում՝ 29%-ով, Հրազ¬դանում՝ 9%-ով, Արարատում՝ 20%-ով, Կապանում՝ 7%-ով: Ծաղկաձոր քաղաքում ազոտի երկօքսիդի պարունակությունը իջել է 17%-ով: Քաջարանում նշված ժամանակահատվածներում ազոտի երկօքսիդի  պարունակությունը չի փոփոխվել: Վերոնշյալ քաղաքներում ազոտի երկօքսիդի մայիս ամսվա միջին ամսական կոնցենտրացիաները չեն գերազանցել համապատասխան ՍԹԿ-ն: Մթնոլորտային օդում ազոտի երկօքսիդի առաջացման գլխավոր աղբյուրն ավտոտրանսպորտն է:

Մայիսի 18-ից 31-ն ընկած ժամանակահատվածում մայիսի 1-ից 17-ի համեմատությամբ ծծմբի երկօքսիդի պարունակությունը Երևան քաղաքում աճել է մոտ 27%-ով, Վանաձորում՝ 14%-ով, Ալավերդում՝ 29%-ով, Ծաղկաձորում և Հրազդանում՝ 7%-ով, Կապանում՝ 35%-ով, Քաջա¬րանում՝ 11%-ով: Գյումրում ծծմբի երկօքսիդի պարունակությունը նշված ժամանակահատվածներում չի փոփոխվել, իսկ Արարտում՝ նվազել է 19%-ով: Վերոնշյալ քաղաքներում ծծմբի երկօքսիդի մայիսի միջին ամսական կոնցենտրացիաները չեն գերազանցել համապատասխան ՍԹԿ-ն: Ծծմբի երկօքսիդը մթնոլորտային օդում առաջանում է ծծումբ պարունակող վառելիքների այրման, ինչպես նաև արդյունաբերական այլ գործընթացների ժամանակ: